1. Analize araştırma sorusundan başlayın
Önce her araştırma sorusunun karşılaştırma, ilişki, tahmin, yapı doğrulama veya betimleme amaçlarından hangisine karşılık geldiğini belirleyin. Test adı bu amaçtan sonra gelir.
- Bağımlı ve bağımsız değişkenler hangileri?
- Değişkenler kategorik, sıralı veya sürekli mi?
- Kaç grup veya ölçüm zamanı var?
- Veriler bağımsız mı, eşleştirilmiş mi?
2. Veri dosyasını temizleyin
Yanlış kod, mükerrer kayıt, eksik değer ve uç gözlem kontrolleri analiz kararlarını doğrudan etkiler. Temizleme adımlarını silmek yerine kaydedin; böylece süreç tekrarlanabilir olur.
- Değişken adları ve değer etiketleri
- Ters maddelerin doğru kodlanması
- Eksik veri oranı ve örüntüsü
- Mantık dışı değerler ve mükerrer kayıtlar
- Uç gözlemler için gerekçeli karar kaydı
3. Varsayımları test adına göre kontrol edin
Normallik tek başına histogram veya tek bir anlamlılık testiyle değerlendirilmemelidir. Örneklem büyüklüğü, çarpıklık-basıklık, grafikler ve kullanılacak model birlikte yorumlanır.
- Dağılım ve normallik
- Varyansların homojenliği
- Doğrusallık ve artıkların yapısı
- Çoklu doğrusal bağlantı
- Bağımsızlık ve etkili gözlemler
4. Sonucu yalnızca p değeriyle açıklamayın
Akademik raporlama test istatistiğini, serbestlik derecesini, p değerini, etki büyüklüğünü ve mümkünse güven aralığını içerir. İstatistiksel anlamlılık, uygulamadaki önemle aynı şey değildir.
- Analizin neden seçildiğini bir cümleyle belirtin.
- Betimsel istatistikleri ana sonuçtan önce verin.
- Etki büyüklüğünü alanınızdaki eşiklerle yorumlayın.
- Tablo ile metinde aynı sayıları tekrar etmeyin.
5. Sık yapılan hatalar
- Araştırma sorusuyla ilgisiz çok sayıda test çalıştırmak
- Ölçek puanlarını oluşturmadan madde düzeyinde analiz yapmak
- Varsayım ihlalini görmezden gelmek
- Korelasyonu nedensellik gibi yorumlamak
- SPSS çıktısını açıklamasız biçimde teze kopyalamak
İçerik genel eğitim amacıyla hazırlanmıştır. Üniversitenizin güncel kılavuzu, danışman geri bildirimi ve araştırma etiği kuralları önceliklidir.